Oszuści telefoniczni działają według kilku powtarzalnych schematów. Najczęściej podszywają się pod pracownika banku, policjanta, kuriera, operatora sieci albo urzędnika. Celem jest skłonienie Cię do przelewu, podania kodu BLIK lub danych logowania albo zainstalowania aplikacji, która da im dostęp do telefonu lub komputera.
Pierwszy sygnał to pośpiech i presja. Rozmówca mówi, że ktoś właśnie próbuje ukraść Twoje pieniądze, że trzeba działać natychmiast i że nie wolno się rozłączać. Prawdziwy bank nie wymaga decyzji w ciągu kilku minut.
Drugi sygnał to prośba o dane, których nikt nie powinien znać: PIN, hasło do bankowości, kod BLIK, kod z SMS-a autoryzacyjnego albo pełne dane karty. Bank nigdy nie prosi o nie przez telefon.
Trzeci sygnał to polecenie przelania pieniędzy na „bezpieczne konto”, „konto techniczne” lub do wpłatomatu. Takie konto nie istnieje — pieniądze trafiają do oszusta.
Czwarty sygnał to prośba o zainstalowanie aplikacji, na przykład programu do zdalnego pulpitu, „aplikacji zabezpieczającej” albo pliku przesłanego linkiem. Daje to przestępcy kontrolę nad urządzeniem.
Piąty sygnał to rozmowa „przekazywana” między kolejnymi osobami: konsultant, potem „policjant”, potem „prokurator”. Ma to uwiarygodnić historię i odebrać czas na zastanowienie.
Szósty sygnał to zakaz informowania rodziny, banku lub policji. Uczciwa instytucja nie zabrania kontaktu z bliskimi.
Siódmy sygnał to numer, który wygląda wiarygodnie. Numer wyświetlany na ekranie można podrobić (spoofing), więc nawet znany numer banku nie dowodzi, że dzwoni bank.
Co zrobić? Rozłącz się. Zadzwoń samodzielnie na numer z karty płatniczej lub oficjalnej strony banku — nie oddzwaniaj na numer z historii połączeń. Jeśli podałeś dane lub zleciłeś przelew, natychmiast skontaktuj się z bankiem i zastrzeż kartę lub dostęp, a potem zgłoś sprawę na policję. Incydenty internetowe możesz zgłosić do CERT Polska, a podejrzane SMS-y przekazać bezpłatnie na numer 8080.
Jeśli znasz numer, z którego dzwonili oszuści, dodaj opinię w serwisie. Ostrzeżesz innych, zanim odbiorą taki telefon.